Tránh thai và các biện pháp tránh thai an toàn thường được áp dụng

Tránh thai là biện pháp kế hoạch hóa gia đình mà 80% phụ nữ trong độ tuổi sinh sản áp dụng. Đây là số liệu thống kê ghi nhận từ Tổng Cục Dân số – Kế hoạch hóa gia đình (Bộ Y tế). Trong giai đoạn 2011-2015, tỉ lệ sử dụng các biện pháp tránh thai luôn ở mức mức cao. Cơ cấu sử dụng các cách tránh thai an toàn thay đổi theo xu hướng tích cực, đúng với định hướng – gia tăng biện pháp ngừa thai hiện đại.

Bạn nên đọc:

>> Tránh thai sau khi quan hệ không bảo vệ

>> Tránh thai bằng thuốc tiêm và que cấy dưới da

Cụ thể, tỉ lệ sử dụng bao cao su tăng từ 10% (năm 2006) lên 14,7% (năm 2016). Cùng thời gian này, tỉ lệ sử dụng viên uống tránh thai tăng từ 13,2% lên 17,6%. Việc sử dụng các biện pháp tránh thai như trên đã giúp cho Việt Nam giữ vững mức sinh thay thế trong thời gian qua.

Tỉ lệ áp dụng các biện pháp ngừa thai ở nước ta vẫn ở mức cao. Thế nhưng, vẫn còn một bộ phận không nhỏ người dân chưa hiểu biết đúng đắn về tránh thai an toàn là gì?

Vậy tránh thai là gì, có những biện pháp tránh thai nào, hiệu quả ngừa thai đến đâu và tác dụng phụ nặng hay nhẹ? Các bác sĩ phòng khám sản phụ khoa chất lượng cao Vietmec sẽ giúp bạn giải đáp thắc mắc này.

Tránh thai là gì?

Theo các bác sĩ phòng khám sản phụ khoa chất lượng cao Vietmec, tránh thai (hay còn gọi là ngừa thai) là biện pháp cản trở sự kết hợp của trứng và tinh trùng trước, trong và sau khi quan hệ. Hiện nay, trên thị trường có rất nhiều biện pháp ngừa thai. Mỗi biện pháp tránh mang thai ngoài ý muốn đều có những ưu và nhược điểm nhất định.

Tránh thai là quá trình cản trở sự gặp gỡ của trứng và tinh trùng trước, trong và sau khi quan hệ.

Tránh thai là biện pháp cản trở sự gặp gỡ của trứng và tinh trùng

Thông thường, trong y học ghi nhận 2 biện pháp phổ biến là:

Tránh thai tự nhiên: Là cách tính ngày rụng trứng, xuất tinh ngoài âm đạo, quan hệ một nửa,…

Tránh thai nhân tạo: Là cách dùng các công cụ hỗ trợ như sử dụng bao cao su, cấy que tránh thai, thuốc ngừa thai,…

Dưới đây là những thông tin chi tiết xin được gửi đến chị em các cách tránh thai an toàn nhất được áp dụng phổ biến hiện nay

Các biện pháp tránh thai bằng cách tự nhiên

Đây là các biện pháp ngừa thai truyền thống, không có sự hỗ trợ của bất cứ loại thuốc hay dụng cụ nào. Ưu điểm nổi bật là tránh thai an toàn nhưng hiệu quả không cao, vẫn có khả năng mang thai ngoài ý muốn. Cụ thể những biện pháp tránh mang thai ngoài ý muốn tự nhiên bao gồm:

  • Tính ngày an toàn theo chu kỳ kinh nguyệt

Tùy vào cơ địa mỗi người và một số yếu tố khách quan như tâm lý, chế độ ăn uống, sinh hoạt…, chu kỳ nguyệt san của phụ nữ sẽ khác nhau. Thông thường, chu kỳ kinh nguyệt kéo dài từ 28 đến 35 ngày. Dựa vào chu kỳ này, vợ chồng có thể tránh thai tự nhiên bằng cách tính toán ngày an toàn và ngày không an toàn cho việc thụ thai.

Các bác sĩ phòng khám sản phụ khoa chất lượng cao Vietmec cho hay, tránh thai tự nhiên là biện pháp tránh thai an toàn. Cách tính này giúp nữ giới xác định chính xác ngày an toàn và không an toàn cho việc thụ thai.

Cụ thể, ngày an toàn tức là những ngày thoải mái quan hệ mà không lo “dính bầu”, ngược lại ngày không an toàn là những ngày các cặp đôi chớ “thả phanh” khi làm “chuyện ấy”.

Nhược điểm của phương pháp này là chỉ áp dụng đối với chị em có chu kỳ kinh nguyệt đều đặn hàng tháng. Đối với người có kinh nguyệt không ổn định, bác sĩ khuyên bạn không nên áp dụng cách này để tránh mang thai ngoài ý muốn.

Để tránh thai bằng cách tính ngày kinh nguyệt không quá khó, chị em chỉ cần nhớ chính xác ngày hành kinh hàng tháng. Mỗi tháng, trứng thường rụng vào ngày 14 của kỳ kinh nguyệt tiếp theo, trứng sau khi phóng ra sẽ sống trong ống dẫn trứng 1-2 ngày, để đợi thụ tinh, tinh trùng có thể sống trong bộ phận sinh sản nữ giới 2-3 ngày.

Biện pháp tránh thai an toàn thuận theo tự nhiên

Biện pháp tránh thai an toàn thuận theo tự nhiên

Vậy nên, trước và sau khi trứng rụng vài ngày, khả năng thụ thai là rất dễ. Do đó, thời gian an toàn để làm “chuyện ấy” mà sử dụng cách tránh thai dựa vào chu kỳ kinh nguyệt là trước và sau chu kỳ kinh 1 tuần.

  • Xuất tinh ngoài âm đạo

Từ xa xưa, nhiều người đã biết tận dụng cách tránh thai bằng phương pháp xuất tinh ngoài âm đạo. Xuất tinh ngoài âm đạo là cách nam giới sẽ phóng tinh dịch ra ngoài bộ phận sinh dục của nữ giới để ngăn cản tinh trùng kết hợp với trứng.

Đây là cách làm khá khó do đa số nam giới hiếm có thể kiềm chế khả năng phóng tinh của “cậu nhỏ”. Vì vậy, một phần nhỏ tinh dịch đã chảy vào trong âm đạo của nữ giới, do đó rất dễ thụ thai.

  • Cho con bú 6 tháng đầu sau sinh

Biện pháp này chỉ áp dụng với các mẹ có con dưới 6 tháng tuổi, chưa có kinh trở lại, cho con bú hoàn toàn bằng sữa mẹ, bú liên tục.

Nếu thực hiện đủ các điều kiện trên thì đây là cách tránh thai khi cho con bú hiệu quả lên đến 98% bởi việc cho con bú sẽ tác động đến việc sản xuất hoóc-môn của người mẹ, gây ức chế rụng trứng. Tuy nhiên, chỉ cần không đáp ứng được 1 trong 3 điều kiện trên thì biện pháp này không còn hữu hiệu nữa.

  • Quan hệ một nửa

Quan hệ một nửa tức là cả hai người chỉ vuốt ve, âu yếm, tạo cho nhau khoái cảm tình dục nhưng không cho dương vật vào trong âm đạo. Phương pháp này tránh thai an toàn đến 100% nhưng nó không dễ thực hiện bởi khi ham muốn quá cao thì bạn khó có thể kiềm chế được.

  • Tránh thai tự nhiên bằng món ăn

Không chỉ tránh mang thai khi quan hệ, nữ giới hoàn toàn có thể ngừa thai bằng các món ăn hàng ngày. Đây là cách làm đơn giản, an toàn và khá hiệu quả. Một số thực phẩm có tác dụng cản trở việc thụ thai như: Đậu phụ, các sản phẩm làm từ đậu nành, tỏi, đu đủ, cà phê và các thực phẩm có chứa caffeine…

Theo nghiên cứu, các biện pháp tránh thai bằng thực phẩm chỉ phát huy hết tác dụng khi ăn thường xuyên, liên tục. Đây chỉ là một phương pháp hỗ trợ ngừa thai. Để tránh mang thai ngoài ý muốn an toàn, chị em cần áp dụng thêm các biện pháp khác.

Các biện pháp tránh thai hiện đại sử dụng công cụ hỗ trợ

Đây là cách phòng tránh mang thai ngoài ý muốn phổ biến và đem lại hiệu quả lên đến trên 95% tùy phương pháp áp dụng. Đây được xem là các cách ngừa mang thai hiện đại, an toàn và hiệu quả là thành tựu của y học hiện đại đem đến cho chị em biện pháp kế hoạch hóa gia đình tiện lợi nhất. Các phương pháp được áp dụng phổ biến hiện nay là:

  • Bao cao su

Đây dường như là biện pháp tránh thai phổ biến được nhiều người sử dụng nhất nhờ tính tiện lợi và hiệu quả của nó. Sử dụng bao cao su không chỉ là biện pháp ngăn mang thai ngoài ý muốn mà biện pháp này còn giúp ngăn chặn được hầu hết các bệnh tật lây qua đường tình dục, thậm chí cả AIDS.

  • Tránh thai bằng thuốc

Thuốc tránh mang bầu ngoài ý muốn có tác dụng ngăn chặn sự thụ tinh của tinh trùng và trứng. Đây là phương pháp phổ biến được nhiều người áp dụng để ngừa thai bởi tính tiện dụng. Thuốc ngừa thai có 2 loại là thuốc hàng ngày và thuốc khẩn cấp.

Thuốc tránh thai hàng ngày: Uống thuốc ngừa thai hàng ngày là biện pháp tránh mang thai ngoài ý muốn an toàn và phổ biến được nhiều chị em áp dụng. Ưu điểm của phương pháp này là hiệu quả cao, không gây tác dụng phụ ảnh hưởng đến sức khỏe. Tuy nhiên, nhược điểm của biện pháp này là chỉ có tác dụng khi uống đều đặn.

Dùng bao cao su, đặt vòng tránh thai hay dùng thuốc tránh thai là những biện pháp tránh thai

Tránh thai bằng các phương pháp hiện đại

 Thuốc ngừa thai khẩn cấp: Đây là loại thuốc chỉ nên áp dụng trong những trường hợp khẩn cấp, tránh thai sau quan hệ. Bởi, tuy thuốc khẩn cấp khá tiện dụng và hiệu quả nhưng khi lạm dụng có thể gây ra chóng mặt, buồn nôn, chảy máu giữa kỳ kinh nguyệt, thậm chí là vô sinh- hiếm muộn.

  • Đặt vòng là cách tránh thai an toàn

Vòng tránh thai là một trong những dụng cụ tránh mang thai phổ biến được các chị em tin dùng. Phương pháp này không hề gây đau đớn hay ảnh hưởng đến sức khỏe cũng như đời sống tình dục của chị em. Biện pháp này có thể áp dụng để tránh thai sau sinh mà không ảnh hưởng đến chất lượng sữa mẹ cũng như trẻ nhỏ.

Nhưng để có một chiếc vòng ngừa thai phù hợp và vừa vặn với cơ thể, bạn cần đến các trung tâm y tế để được tư vấn và sử dụng an toàn nhất. Đồng thời, đặt vòng tránh thai chỉ có tác dụng trong việc phòng tránh mang thai ngoài ý muốn chứ không thể bảo vệ bạn trước những bệnh lây nhiễm qua đường tình dục.

  • Miếng dán tránh thai

Miếng dán tránh thai là một miếng dán có diện tích nhỏ gồm 2 loại hoóc – môn estrogen và progesterone. Khi áp dụng cách này, miếng dán sẽ giải phóng các hoóc – môn này qua da vào máu, từ đó ngăn chặn sự rụng trứng hàng tháng. Ngoài ra, miếng dán còn làm tăng chất nhầy ở tử cung, làm mỏng niêm mạc tử cung khiến cho tinh trùng khó tiếp cận trứng và thụ thai.

Miếng dán này có tác dụng tránh thai trong vòng 1 tuần. Miếng dán thường được dán vào phần mặt trong cánh tay, mặt trong đùi, bụng dưới, trên vai, sau lưng hoặc mông (không dán lên ngực).

Sử dụng miếng dán đầu tiên vào ngày đầu tiên của chu kỳ kinh nguyệt, sau đó mỗi tuần thay miếng dán một lần, liên tục trong 3 tuần. Sau 3 tuần sử dụng, ngưng dán 1 tuần và sẽ có kinh nguyệt trong tuần đó.

Tuy nhiên, tránh thai bằng miếng dán cũng có những tác dụng phụ như căng ngực, nhức nửa đầu, buồn nôn, tăng cân nhẹ.

  • Que tránh thai là 1 trong 4 biện pháp tránh thai hiện đại

Nhiều người đánh giá, que cấy ngừa thai là phương pháp tránh thai an toàn hiệu quả. Que ngừa thai được cấy dưới da tay không thuận của người phụ nữ. Sau khi cấy, que sẽ phát huy tác dụng sau 24 tiếng và có hiệu quả trong 3 năm.

Trong que cấy có chứa nội tiết tố nên khoảng thời gian được cấy que không cần sử dụng đến bất kỳ biện pháp tránh thai nào khác.

– Nhược điểm: Tuy mang lại hiệu quả tuyệt đối nhưng que tránh thai cũng có một số tác dụng phụ nhất định như: Theo thống kê có khoảng 12% trường hợp bị vô kinh, 24% rong kinh, hơn 3% trường hợp sử dụng que cấy cảm thấy đau đầu, khoảng 4% bị mụn trứng cá. Ngoài ra, còn có những tác dụng phụ khác như tăng cân nhẹ, căng tức ngực, cảm giác khô âm đạo.

– Ưu điểm: Bất cứ lúc nào muốn có thai người phụ nữ ngưng sử dụng là có thể mang thai bình thường. Tuy nhiên, nên ngừng áp dụng cấy que tránh thai này từ 3 tháng trở lên trước khi mang thai để cơ thể trở về trạng thái ổn định.

Que tránh thai là 1 trong 4 biện pháp tránh thai hiện đại

Que tránh thai là 1 trong 4 biện pháp tránh thai hiện đại

Khi bạn đã sinh con và không muốn sinh thêm con nữa, bạn cũng có thể áp dụng những cách tránh thai vĩnh viễn như triệt sản, thắt ống dẫn tinh.

  • Thắt ống dẫn tinh

Đây là một trong những cách tránh thai ở nam. Phương pháp này rất an toàn mà không ảnh hưởng gì đến sức khỏe cũng như khoái cảm của nam giới trong khi quan hệ. Thắt ống dẫn tinh có tác dụng ngăn tinh trùng di chuyển ra túi tinh và tránh thụ thai.

  • Triệt sản

Nếu thắt ống dẫn tinh là phương pháp tránh thai ở nam giới thì triệt sản lại là phương pháp đình sản phổ biến ở nữ giới. Khi triệt sản, nữ giới sẽ được cắt và thắt ống dẫn trứng. Khi đó trứng bị chặn lại, không thể gặp tinh trùng và đi đến tử cung được. Việc phẫu thuật triệt sản cho nữ giới phức tạp hơn nam giới nhưng lại không có hiệu quả cao bằng phương pháp thắt ống dẫn tinh.

>> Lưu ý:

– 4 biện pháp tránh thai hiện nay được cho là an toàn, hiệu quả mà các bác sĩ chuyên khoa nên áp dụng là: Cấy que tránh thai, đặt vòng tránh thai, uống thuốc tránh thai hàng ngày và sử dụng bao cao su.

– Tránh thai không khó. Cái khó là bạn phải có kiến thức nhất định về các biện pháp ngừa thai. Mỗi biện pháp đều có những ưu, nhược điểm riêng biệt. Tùy vào hoàn cảnh áp dụng hay cơ địa của từng người, nữ giới nên chọn cho mình một phương pháp phù hợp để bảo vệ bản thân, bạn nhé!

Xem thêm: 6 biện pháp tránh thai sau sinh đơn giản, an toàn và hiệu quả

Ngày đăng: 24/07/2017 - Cập nhật lúc: 3:11 PM , 31/07/2019

Thạc sĩ - Bác sĩ Đỗ Thanh Hà

  • Giám đốc Trung tâm Sản phụ khoa Đông y Việt Nam, nguyên Trưởng khoa Phụ - BV Y học cổ truyền Trung ương (14 năm giữ cương vị Trưởng khoa Phụ).
  • 40 năm kinh nghiệm khám chữa bệnh về sản và phụ khoa bằng đông y

Liên hệ với tôi để được tư vấn 0989 913 935

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Tư vấn
Bạn cần tư vấn?